5 năm qua, mặc dù bối cảnh thế giới không thuận lợi, phức tạp, bất ổn và khó đoán định, biến đổi khí hậu, thiên tai ngày càng khắc nghiệt và cực đoan, hạ tầng còn nhiều điểm nghẽn, ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19 đến sức khỏe nhân dân và tình hình doanh nghiệp... nhưng dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, sự phối hợp năng động, linh hoạt của Quốc hội khóa XV, nhiều thể chế, luật pháp đã được thông qua, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, tháo gỡ các điểm nghẽn và khơi thông nguồn lực. 

Tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, nhiều đại biểu Quốc hội đã ghi nhận, đánh giá cao quyết tâm đủ lớn, hành động mạnh mẽ, quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, của các ban, ngành trung ương, các địa phương, đặc biệt là niềm tin, khát vọng, sự chung sức của người dân, đồng thuận của cộng đồng doanh nghiệp đã giúp chúng ta vượt qua thách thức, khó khăn và đạt được nhiều kết quả quan trọng.

Cả nước đã hoàn thành được 22/26 chỉ tiêu kinh tế xã hội, riêng hai năm 2024 và 2025 chúng ta hoàn thành 15/15 chỉ tiêu. Tăng trưởng bình quân 6,3% và quy mô kinh tế đã tăng từ 346 tỷ USD lên 510 tỷ USD, đứng top 32 thế giới. GDP đầu người đã đạt 5.000 USD và GNI (tổng thu nhập quốc dân) đạt 4.750 USD, tức là Việt Nam đã chạm được ngưỡng nước thu nhập trung bình cao.

Ông Trần Hoàng Ngân, đại biểu Quốc hội TP Hồ Chí Minh cho rằng: Kinh tế vĩ mô tiếp tục ổn định, đảm bảo các cân đối lớn của nền kinh tế, thể chế và hạ tầng đã được cải thiện rõ nét. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều tồn tại như vấn đề liên quan đến môi trường, ùn tắc giao thông, ngập nước, doanh nghiệp và hộ sản xuất, kinh doanh, đời sống của một bộ phận nhân dân còn nhiều khó khăn. Cơ cấu kinh tế đã chuyển dịch nhưng vẫn chưa đạt như kỳ vọng mong đợi.

Nhiều chuyên gia kinh tế cũng đồng tình với chỉ tiêu năm 2026 về tăng trưởng tổng sản phẩm GDP trên 10%, mặc dù đây là mục tiêu cao nhưng có cơ sở và nhất trí với 10 giải pháp của Chính phủ đã báo cáo trước Quốc hội.

Theo đại biểu Trần Hoàng Ngân, năm 2026 là năm có ý nghĩa quan trọng, năm đầu tiên thực hiện kế hoạch 5 năm (2026 - 2030), là năm đất nước bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, vì Việt Nam sớm trở thành một nước phát triển thu nhập cao, phồn thịnh, văn minh và hạnh phúc. Đại biểu Quốc hội TP Hồ Chí Minh khuyến nghị: Qua 40 năm đổi mới, Việt Nam đã có được cơ đồ, tiềm lực kinh tế tăng trưởng liên tục, từ một nước nghèo, thu nhập thấp đã trở thành nước đang phát triển thu nhập trung bình cao. Tuy nhiên, nếu có những giải pháp từ sớm, từ xa, nâng cao nội lực sẽ còn tăng tốc nhiều hơn, ổn định hơn.

Vì vậy, để kinh tế phát triển nhanh và bền vững, bên cạnh việc tận dụng vị thế, uy tín quốc tế đã có, triển khai Nghị quyết 59 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế, cần ưu tiên việc phát triển dựa trên tiềm năng, lợi thế, vị trí địa chính trị của quốc gia; tập trung ưu tiên phát triển kinh tế biển, logistics, nông nghiệp, dịch vụ y tế, giáo dục chất lượng cao; khai thác thị trường truyền thống và tận dụng hiệu quả 17 FTA đã ký kết; tăng hàm lượng xanh, số, khoa học, công nghệ, giá trị gia tăng trong hàng xuất khẩu của Việt Nam. "Chúng ta cũng cần lưu ý đến thị trường 106 triệu dân, 30 triệu lượt khách quốc tế và 1 triệu doanh nghiệp, hơn 3 triệu hộ sản xuất, kinh doanh", đại biểu Trần Hoàng Ngân khuyến nghị.

Điều lưu ý nữa, đó là trong những năm gần đây các đơn hàng nhập khẩu hàng nông sản, hàng trái cây, rau quả đã về Việt Nam rất nhiều. Đây là thế mạnh của Việt Nam, nên Chính phủ và doanh nghiệp cần có giải pháp cho vấn đề này, nhóm trung lưu của Việt Nam hiện nay đã tăng cao, nằm trong top 10 của thế giới về mặt tăng trưởng, nên thị hiếu tiêu dùng cũng đã có sự thay đổi.

Liên quan đến việc triển khai Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị, Nghị quyết 198 của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc biệt để phát triển kinh tế tư nhân, ông Trần Hoàng Ngân cho biết: Hiện nay, chúng ta cần đẩy nhanh việc ban hành các nghị định, thông tư hướng dẫn để doanh nghiệp tư nhân, hộ kinh doanh có điều kiện tiếp cận các nguồn lực đất đai, mặt bằng sản xuất, kinh doanh, thuê nhà, đất, tài sản công, hỗ trợ tài chính, tín dụng, thuế, phí ưu đãi trong lựa chọn nhà thầu, hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển thương mại điện tử, hỗ trợ hình thành các doanh nghiệp lớn, các tập đoàn kinh tế tư nhân có tầm cỡ toàn cầu, có khả năng cạnh tranh với thế giới và có được nhiều kỳ lân khởi nghiệp sáng tạo. Nhất là cần sớm thể chế cụ thể Điều 5 Nghị quyết 198 của Quốc hội, trong đó nguyên tắc xử lý vi phạm, giải quyết vụ việc trong kinh doanh cần ưu tiên các biện pháp về dân sự, về kinh tế và hành chính trước tiên.

"Tôi đề nghị Chính phủ sớm trình Quốc hội một gói tài chính khẩn cấp, tăng chi ngân sách vượt dự toán, vì hiện nay, bội chi của chúng ta đã vượt tốt so với kế hoạch, 5 năm chúng ta bội chi chỉ khoảng 3,2%/GDP thay vì kế hoạch là bội chi tới 3,6%. Cho nên, chúng ta có dư địa để thực hiện vấn đề này, để mang lại hạnh phúc cho người dân đồng thời sửa đổi, bổ sung các hạ tầng hiện nay đang bị tàn phá tại các địa phương", ông Trần Hoàng Ngân cho hay.

Các chuyên gia kinh tế cũng khuyến nghị Chính phủ kiên trì thực hiện liên tục 3 đột phá chiến lược trong nhiều năm nữa, nhất là về thể chế và đặc biệt quan tâm đến thể chế của các đô thị, các đầu tàu động lực phát triển của nền kinh tế.