Tại phiên họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 3, chiều 2/3, Thứ trưởng Trần Quốc Phương chia sẻ: 6 tháng đầu năm 2023, chúng ta rất lo về tiến độ thu hút đầu tư nước ngoài tại Việt Nam vì tiến độ tăng trưởng khá thấp do rất nhiều nguyên nhân, đặc biệt là những nguyên nhân khó khăn của nền kinh tế thế giới. Nhưng 6 tháng cuối năm, chúng ta đã phục hồi mạnh mẽ và đạt được mức tăng trưởng thu hút đầu tư nước ngoài.

"Có rất nhiều nguyên nhân quan trọng có thể thấy được, đầu tiên là sự ổn định chính trị, an ninh và kinh tế vĩ mô ở Việt Nam. Thứ hai là kết quả các chuyến ngoại giao cấp cao của lãnh đạo nước ta và của các đoàn ngoại giao cấp cao của các nước tới Việt Nam, mang lại hiệu quả hết sức cụ thể để thu hút đầu tư nước ngoài. Thứ ba, các nhà đầu tư nước ngoài nhìn thấy và đánh giá được các tiềm năng và triển vọng của kinh tế Việt Nam trong những năm tới. Họ cho rằng Việt Nam là điểm đến hết sức hấp dẫn. Đấy là những điều chúng ta có thể thấy được trong nửa cuối của năm 2023", Thứ trưởng Phương nói.

Cũng theo ông Phương, 2 tháng đầu năm 2024 là đà tiếp nối những gì đã đạt được trong những tháng cuối năm 2023. Kết quả cho thấy hai tháng đầu năm rất tích cực về thu hút đầu tư FDI. Cụ thể, vốn đầu tư đăng ký đạt 4,29 tỷ USD, tăng 38,6%, một con số rất cao so với cùng kỳ.

Giải ngân cũng hết sức tích cực, tăng 9,8%, tương đương 2,8 tỷ USD, cho thấy các cam kết của nhà đầu tư nước ngoài vào Việt Nam là cụ thể. Một điểm đáng chú ý về vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam là chúng ta có tỉ lệ về vốn mới và dự án mới rất cao. Đây là một tín hiệu hết sức tốt và kỳ vọng lượng vốn mới này sẽ tác động đến tăng trưởng của chúng ta trong năm 2024 cũng như 2025.

"Có 3 lĩnh vực được nhà đầu tư nước ngoài đến Việt Nam quan tâm. Đầu tiên là hạ tầng và đất đai. Đối với các dự án lớn, nhu cầu về đất đai rất lớn. Nhà đầu tư đặt những yêu cầu về hạ tầng rất cao. Do vậy giải pháp đối với lĩnh vực đất đai và hạ tầng là chúng ta tập trung tiếp tục hoàn thiện, đẩy nhanh tiến độ các dự án kết cấu hạ tầng quy mô lớn như đã đặt ra trong triển khai xây dựng, và đặc biệt là triển khai ngay những văn bản hướng dẫn để thực hiện sớm trong những ngày đầu Luật Đất đai có hiệu lực. Đây là điều không chỉ người dân Việt Nam mà cả các nhà đầu tư và các nhà đầu tư nước ngoài hết sức mong chờ và quan tâm. Bởi vì trong Luật Đất đai có nhiều điểm mới, tháo gỡ cho việc thúc đẩy khu vực đầu tư và phát triển nâng cao kim ngạch", ôn Phương nói.

Lĩnh vực thứ hai mà các nhà đầu tư quan tâm và chúng ta rất cần tập trung các giải pháp đột phá, theo Thứ trưởng Phương là nguồn nhân lực. Mặc dù trong những đề án được Thủ tướng và Chính phủ chỉ đạo và thông qua, như phấn đấu đào tạo khoảng 100.000 công nhân, người lao động cũng như kỹ sư trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo và chip bán dẫn, trong đó có 50.000 riêng cho lĩnh vực chip bán dẫn, hai bộ là Bộ KH&ĐT và Bộ GD&ĐT đang gấp rút khẩn trương hoàn thiện đề án này, để trình Thủ tướng, đào tạo sớm nguồn nhân lực chất lượng cao này. Với các nhà đầu tư nước ngoài, quy mô lớn, người ta đòi hỏi rất cao về nguồn nhân lực.

Thướng trưởng Phương nhấn mạnh: Chúng ta có lợi thế nguồn nhân lực hết sức dồi dào, vẫn còn trong thời kỳ dân số vàng. Nhưng cái chúng ta cần tập trung nhiều hơn là trình độ, kỹ năng của người lao động. Đây cũng là điều Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ hết sức quan tâm, các bộ ngành đều phải chung tay để có thể nhanh chóng cải thiện được trình độ của người lao động Việt Nam. Thông qua đó chúng ta tăng được chất lượng về tăng trưởng trong năng suất lao động.

Lĩnh vực thứ ba mà các nhà đầu tư nước ngoài quan tâm là lĩnh vực thể chế. Thời gian vừa qua, Chính phủ đã trình và được Quốc hội thông qua rất nhiều chính sách đột phá mới và có tác động tích cực đến tăng trưởng, thu hút đầu tư như là Luật Đất đai, Luật Đấu thầu và các luật khác. Hay đơn giản hơn là các quy định về xuất nhập cảnh hay các thủ tục, nội quy visa cũng tác động rất tốt đến tâm lý của nhà đầu tư khi đến Việt Nam. Không chỉ khách du lịch mà cả nhà đầu tư cũng rất hoan nghênh chính sách đổi mới như vậy. Cái quan trọng hơn nữa mà chúng ta cần nghiên cứu tập trung sâu hơn là những chính sách mang tính khích lệ, động viên cũng như tạo điều kiện tối đa cho các nhà đầu tư có quy mô lớn để thực hiện các dự án lớn tại Việt Nam, đủ mức độ hấp dẫn và tối ưu để thu hút các nhà đầu tư nước ngoài.

"Trong ba lĩnh vực như vậy, có thể chẻ nhỏ ra nhiều lĩnh vực cụ thể, nhưng tựu chung lại có ba nhóm chính sách đột phá lớn cần tập trung thực hiện trong thời gian tới. Trong đó có một mảng lúc nào cũng đúng và các nhà đầu tư luôn quan tâm là cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, đặc biệt là cải cách về thủ tục hành chính. Cái này chúng ta đã có Nghị quyết 02 của Chính phủ và chúng ta sẽ tiếp tục thực hiện một cách mạnh mẽ hơn", Thướng trưởng Bộ KH&ĐT nhấn mạnh.