Tháo gỡ điểm nghẽn lĩnh vực đất đai, khai thác khoáng sản: Đề xuất “một đầu mối” xử lý thủ tục
(DNTO) - Sáng 12/8, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về tình hình xử lý kiến nghị, khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp trong lĩnh vực đất đai, môi trường, khai thác khoáng sản và nguồn vật liệu.
Tham dự cuộc họp có lãnh đạo các Bộ, Ngành, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI)… Đoàn Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam do ông Đặng Hồng Anh, Phó Chủ tịch Hội LHTN Việt Nam, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam, dẫn đầu tham dự.
Phát biểu khai mạc, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh đây là buổi làm việc quan trọng nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho doanh nghiệp trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường, bao gồm đất đai, môi trường và khoáng sản.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về tình hình xử lý kiến nghị, khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp. (Ảnh: Báo Chính phủ)
Thời gian qua, doanh nghiệp đã có nhiều kiến nghị thông qua các diễn đàn, đặc biệt là tại Hội nghị Thường trực Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp (ngày 18/7/2026). Theo Phó Thủ tướng, những vấn đề có thể xử lý ngay, những bất cập và kiến nghị xác đáng phải được thống nhất, xử lý dứt điểm; những nội dung chưa rõ phải được hướng dẫn với quan điểm xuyên suốt là tháo gỡ thực chất cho doanh nghiệp.
Tại buổi làm việc với Phó Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam Đặng Hồng Anh đề xuất bốn kiến nghị từ thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp. Thứ nhất, liên quan đến lĩnh vực đầu tư, xây dựng và đất đai, hiện nay thủ tục của một dự án thường liên quan chủ yếu đến Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính và một phần thuộc Bộ Xây dựng; trong đó, hai Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính là những cơ quan liên quan nhiều nhất đến các thủ tục chính của dự án. Đề nghị Chính phủ và các bộ nghiên cứu có hướng dẫn để địa phương tổ chức tiếp nhận hồ sơ theo cơ chế liên thông, phối hợp giữa các sở, ngành trong quá trình xử lý. Mục tiêu là để cộng đồng doanh nhân, doanh nghiệp chỉ phải làm việc với một đầu mối, thay vì phải đi qua nhiều cơ quan khác nhau trong khi tất cả đều xoay quanh một dự án đầu tư.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng. (Ảnh: Báo Chính phủ)
Nếu tổ chức được theo hướng này, kết hợp với liên thông dữ liệu và chuyển đổi số sẽ tiết kiệm rất nhiều thời gian cho doanh nghiệp, đồng thời góp phần giải quyết nhanh hơn các dự án đang tồn đọng cũng như các dự án đầu tư mới. Trường hợp cơ quan tiếp nhận bị quá tải hoặc hồ sơ thuộc thẩm quyền của cơ quan khác thì có thể thiết lập cơ chế chuyển hồ sơ, thông báo và phối hợp xử lý rõ ràng. Đây cũng là một phương thức làm việc mới có thể nghiên cứu để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp tốt hơn.
Thứ hai, về xử lý các hồ sơ chuyển tiếp khi pháp luật, nghị định, thông tư hoặc thẩm quyền giải quyết có thay đổi. Ví dụ đối với thủ tục đánh giá tác động môi trường, hiện nay Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phân cấp một số thẩm quyền về địa phương. Đối với những hồ sơ trước đây doanh nghiệp đã thực hiện với Bộ, khi chuyển tiếp về địa phương, đề nghị địa phương căn cứ trên những nội dung doanh nghiệp đã hoàn thành, chỉ yêu cầu bổ sung những phần thực sự cần thiết để tiếp tục xem xét, giải quyết, thay vì yêu cầu doanh nghiệp thực hiện lại toàn bộ hồ sơ từ đầu.
Đối với các dự án tồn đọng cũng tương tự. Doanh nghiệp trải qua cả một quá trình chuẩn bị và hoàn thiện hồ sơ, nếu khi có quy định mới lại phải làm lại từ đầu thì sẽ tiếp tục kéo dài thời gian và phát sinh thêm chi phí. Vì vậy, đề nghị Chính phủ và các bộ có hướng dẫn rõ về cơ chế chuyển tiếp đối với các thủ tục pháp lý, bảo đảm kế thừa những hồ sơ, tài liệu đã thực hiện hợp lệ, hạn chế tối đa việc doanh nghiệp phải làm lại.
Thứ ba, về thủ tục thỏa thuận độ cao công trình liên quan đến quốc phòng. Trong quá trình thực hiện thủ tục đầu tư xây dựng dự án, hiện có nội dung về chiều cao công trình phải thỏa thuận với Cục Tác chiến, Bộ Quốc phòng. Thủ tục này làm phát sinh thêm một bước và doanh nghiệp phải chờ một khoảng thời gian để được trả lời công trình tại khu vực đó được phép xây dựng ở độ cao 50m, 100m hay 120m.
Ông Đặng Hồng Anh - Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam.
Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam đề nghị Chính phủ trao đổi với Bộ Quốc phòng nghiên cứu công bố trước các khu vực và giới hạn chiều cao công trình tương ứng. Khu vực nào được xây dựng tối đa bao nhiêu mét thì công khai rõ để địa phương và doanh nghiệp căn cứ thực hiện. Những trường hợp nằm trong giới hạn đã được công bố thì không cần tiếp tục gửi hồ sơ xin ý kiến riêng lên Bộ Quốc phòng hoặc Cục Tác chiến. Chỉ cần công khai được dữ liệu này thì có thể giảm thêm một quy trình thủ tục và rút ngắn đáng kể thời gian thực hiện dự án.
Thứ tư, về nguồn vật liệu san lấp cho các khu công nghiệp. Hiện các địa phương và Chính phủ đang tập trung triển khai nhiều dự án đường cao tốc, công trình đầu tư công và công trình trọng điểm. Tuy nhiên, đối với các khu công nghiệp do doanh nghiệp đầu tư, nguồn đất, cát phục vụ san lấp mặt bằng đang là một vấn đề khó giải quyết. Đề nghị các địa phương công bố rõ quy hoạch, danh mục các mỏ cát, mỏ đất và khả năng khai thác. Sau khi dành tỷ lệ phù hợp để bảo đảm nguồn vật liệu cho các công trình trọng điểm của Nhà nước và của địa phương, cần nghiên cứu dành một phần nguồn cung cho các dự án khu công nghiệp. Trên cơ sở đó, các chủ đầu tư khu công nghiệp có thể chủ động biết nguồn vật liệu ở đâu, tham gia đấu giá hoặc thực hiện các thủ tục theo quy định để có nguồn đất, cát san lấp cho dự án. Thực tế hiện nay, nhiều doanh nghiệp đầu tư khu công nghiệp đang gặp rất nhiều khó khăn do thiếu nguồn vật liệu san lấp.
Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu các bộ, ngành tập trung tháo gỡ thực chất, xử lý đến cùng các khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp; không né tránh, không đùn đẩy trách nhiệm. Những vấn đề đã rõ phải trả lời rõ, nội dung cần hướng dẫn phải hướng dẫn cụ thể, những bất cập về cơ chế, chính sách phải nghiên cứu sửa đổi.