Giữ vững bản lĩnh người làm báo

Đại tá, nhà báo Đỗ Phú Thọ, Tổng Biên tập Báo Cựu chiến binh Việt Nam cho rằng, bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm “Báo chí cách mạng Việt Nam trong thời đại số” đã đề cập đến nhiều vấn đề cốt lõi, đưa ra những thông điệp sâu sắc và rất cần thiết đối với đội ngũ những người làm báo hiện nay.

Thông điệp mà ông tâm đắc nhất trong bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là yêu cầu về việc giữ vững bản lĩnh nhà báo trong thời kỳ chuyển đổi số. Đây không chỉ là một lời nhắc nhở, mà còn là yêu cầu mang tính sống còn đối với nền báo chí cách mạng trong bối cảnh khoa học công nghệ phát triển nhanh chóng.

“Dù công nghệ có hiện đại đến đâu, dù trí tuệ nhân tạo có thể hỗ trợ hoặc thay thế một phần công việc của con người, điều quan trọng nhất đối với nhà báo vẫn là bản lĩnh nghề nghiệp. Đó cũng là điều mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đặc biệt trăn trở và gửi gắm tới đội ngũ những người làm báo khi bước vào kỷ nguyên phát triển mới của đất nước”, nhà báo Đỗ Phú Thọ nhấn mạnh.

Theo Tổng Biên tập Báo Cựu chiến binh Việt Nam, người làm báo hôm nay đang đứng trước những thách thức chưa từng có từ sự cạnh tranh của mạng xã hội, trí tuệ nhân tạo và những tác động từ mặt trái của cơ chế thị trường. Nếu không giữ được bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội, nhà báo rất dễ bị cuốn theo những xu hướng lệch chuẩn, phụ thuộc vào công nghệ hoặc đánh mất vai trò dẫn dắt thông tin của mình.

Chia sẻ về ý nghĩa và tầm quan trọng của bài viết “Báo chí Cách mạng Việt Nam trong thời đại số”, nhà báo Đỗ Phú Thọ cho rằng, giới báo chí đón nhận bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trong tâm thế toàn ngành kỷ niệm 101 năm kỷ niệm Ngày báo chí Cách mạng Việt Nam, vì vậy bài viết có ý nghĩa như một định hướng chiến lược cho sự phát triển của nền báo chí nước nhà trong giai đoạn mới, những định hướng được nêu ra vừa là yêu cầu, vừa là sự nhắc nhở để các cơ quan báo chí tiếp tục khẳng định vị thế của mình trong môi trường truyền thông số.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao cho báo chí rất nhiều nhiệm vụ, nhưng quan trọng nhất vẫn là vai trò cung cấp thông tin chính thống, tin cậy; là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân. Trong kỷ nguyên mới, báo chí phải bảo đảm thông tin nhanh nhạy nhưng đồng thời phải chính xác, khách quan và có trách nhiệm. Đây là yêu cầu đặc biệt cấp thiết khi người dân đang đứng trước một môi trường thông tin đa chiều, phức tạp, trong đó xuất hiện không ít tin giả, thông tin sai lệch và những nội dung thiếu kiểm chứng.

Để báo chí cách mạng Việt Nam phát triển mạnh mẽ, đáp ứng yêu cầu thời đại, tiếp tục đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân trong thời đại số, Tổng biên tập báo Cựu Chiến binh Việt Nam Đỗ Phú Thọ khẳng định, công nghệ có thể hỗ trợ người làm báo nhưng không thể thay thế nhà báo. Trong kỷ nguyên số, nhiệm vụ của báo chí không chỉ là truyền tải thông tin mà còn phải góp phần định hướng dư luận xã hội thông qua những tác phẩm có giá trị tư tưởng và nhân văn sâu sắc.

Ông đặc biệt đồng tình với quan điểm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước về việc các tác phẩm báo chí phải “đi vào lòng người”, nhà báo phải làm nghề bằng trái tim, bằng trí tuệ và bằng trách nhiệm xã hội. Giá trị nhân văn phải trở thành cốt lõi của mỗi tác phẩm báo chí. “Báo chí không thể thu hút công chúng bằng những thông tin giật gân, câu khách. Điều giữ chân bạn đọc lâu dài chính là sức thuyết phục, sự cảm hóa và những giá trị tốt đẹp được truyền tải trong mỗi tác phẩm”, nhà báo Đỗ Phú Thọ khẳng định.

Đối với các cơ quan báo chí, một trong những yêu cầu quan trọng được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đặt ra là nâng cao vai trò của người đứng đầu các tòa soạn. Tổng Biên tập hay Tổng Giám đốc cơ quan báo chí không chỉ là người quyết định đăng hay không đăng một tác phẩm báo chí, mà còn phải là người kiến tạo nội dung, định hướng chiến lược phát triển và truyền cảm hứng sáng tạo cho đội ngũ phóng viên, biên tập viên. Đó là trách nhiệm rất lớn của lãnh đạo các cơ quan báo chí trong bối cảnh truyền thông hiện đại.

Từ những chỉ đạo trong bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, nhà báo Đỗ Phú Thọ cho rằng, trong thời gian tới, Báo chí Cách mạng Việt Nam cần tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm. Theo đó, các cơ quan báo chí và đội ngũ nhà báo phải nhanh chóng thích ứng với yêu cầu chuyển đổi số. Những người làm báo thuộc thế hệ đi trước cần tích cực cập nhật kiến thức, kỹ năng làm báo đa nền tảng và tác nghiệp trong môi trường số. Trong khi đó, các nhà báo trẻ cần tiếp tục rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội.

“Việc kết hợp hài hòa giữa kinh nghiệm của thế hệ nhà báo đi trước với sức sáng tạo, khả năng thích ứng công nghệ của lớp nhà báo trẻ sẽ tạo nên lực lượng báo chí đủ năng lực đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới”, nhà báo Đỗ Phú Thọ bày tỏ.

Bên cạnh đó, các cơ quan quản lý cần tiếp tục quan tâm, hỗ trợ các cơ quan báo chí thông qua việc hoàn thiện cơ chế, chính sách, hỗ trợ truyền thông chính sách và tạo điều kiện thuận lợi về hành lang pháp lý để nhà báo tác nghiệp. Các nhà báo, các cơ quan báo chí cần nghiêm túc thực hiện các quy định của pháp luật về báo chí, đặc biệt là những quy định mới khi Luật Báo chí sửa đổi chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Theo nhà báo Đỗ Phú Thọ, thông điệp cốt lõi, xuyên suốt mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gửi tới đội ngũ những người làm báo là: trong kỷ nguyên số, báo chí cách mạng phải tiếp tục giữ vững bản chất cách mạng, nâng cao tính chuyên nghiệp, làm chủ công nghệ nhưng không lệ thuộc vào công nghệ; mỗi nhà báo phải không ngừng rèn luyện bản lĩnh, đạo đức nghề nghiệp, nâng cao trình độ chuyên môn, giữ vững tinh thần nhân văn và luôn đặt lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân lên trên hết.Địa chỉ tin cậy, cầu nối giữa nhân dân với Đảng và Nhà nước

Nhà báo, Tiến sĩ Nguyễn Tri Thức, Ủy viên Ban Biên tập, Giám đốc Trung tâm Chuyên đề và Truyền thông - Phát hành, Tạp chí Cộng sản cho rằng, trong suốt chiều dài lịch sử của Báo chí Cách mạng Việt Nam, các cơ quan báo chí luôn là địa chỉ tin cậy của nhân dân. Mỗi khi có tâm tư, nguyện vọng, kiến nghị hay những vấn đề liên quan đến quyền và lợi ích chính đáng cần được bảo vệ, người dân thường tìm đến báo chí như một kênh phản ánh hiệu quả và đáng tin cậy. Ngay cả trong cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực hay trong việc tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn cuộc sống, báo chí luôn đóng vai trò là cầu nối quan trọng giữa nhân dân với Đảng và Nhà nước.

Hiện nay, mạng xã hội và các nền tảng truyền thông số phát triển mạnh mẽ, thông tin được lan truyền với tốc độ nhanh chóng, tuy nhiên, mạng xã hội chủ yếu thực hiện chức năng truyền tải thông tin, còn nhiệm vụ xác minh, phân tích, bóc tách bản chất sự việc, làm rõ những vấn đề phía sau các dòng thông tin lại là trách nhiệm và thế mạnh của báo chí chuyên nghiệp. Chính vì vậy, để tiếp tục giữ vững vị thế là địa chỉ tin cậy của công chúng, các cơ quan báo chí và mỗi nhà báo cần không ngừng nâng cao tính chuyên nghiệp trong hoạt động nghề nghiệp.

Theo nhà báo Nguyễn Tri Thức, bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ ra những vấn đề cốt lõi và cả thách thức cũng như yêu cầu đặt ra đối với báo chí trong kỷ nguyên số. Để báo chí tiếp tục là địa chỉ tin cậy của nhân dân, các cơ quan báo chí cũng như bản thân mỗi nhà báo cần phải thể hiện sự chuyên nghiệp, sâu sắc trong hoạt động nghề nghiệp, cách tiếp cận nguồn thông tin. Nhà báo cần sâu sát với cơ sở, đến gần dân, lắng nghe tiếng nói của dân, đến tận nơi, gặp đúng người, tiếp cận thông tin từ nhiều chiều để phản ánh chân thực hơi thở cuộc sống, chạm tới cảm xúc và trái tim của công chúng…

Quá trình đó đòi hỏi người làm báo phải có ý thức trách nhiệm cao, có đạo đức nghề nghiệp trong sáng, có tinh thần dấn thân, lòng say nghề và khát vọng phụng sự xã hội, lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong cuộc sống. Báo chí không chỉ làm nhiệm vụ tuyên truyền một chiều, mà còn phải phản ánh được những nút thắt, khó khăn, băn khoăn, kiến nghị và nguyện vọng chính đáng của người dân. Từ phản ánh đó, báo chí góp phần giúp các cơ quan lãnh đạo, quản lý nhận diện vấn đề, hoàn thiện cơ chế, chính sách và kịp thời tháo gỡ những điểm nghẽn trong quá trình phát triển đất nước.

Để báo chí Việt Nam phát triển trong thời đại số, nhà báo Nguyễn Tri Thức cho rằng, đối với các cơ quan báo chí, yêu cầu đổi mới hiện nay không chỉ dừng ở việc sắp xếp, tổ chức lại bộ máy, mà còn phải đổi mới mạnh mẽ cả về nội dung lẫn hình thức truyền tải. Thông tin cần được phân phối trên nhiều nền tảng khác nhau, từ báo chí truyền thống đến các nền tảng số hiện đại, phù hợp với từng nhóm công chúng và để tiếp cận được nhiều công chúng nhất. Mục tiêu cuối cùng là đưa những chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước và những thông tin thiết yếu đến với đông đảo người dân một cách nhanh chóng, hiệu quả, đồng thời đáp ứng nhu cầu tiếp nhận thông tin ngày càng đa dạng của xã hội.

Ý kiến nhiều nhà báo cho rằng, hơn một thế kỷ đồng hành cùng dân tộc, Báo chí Cách mạng Việt Nam đã khẳng định vai trò là lực lượng xung kích trên mặt trận tư tưởng, văn hóa. Bước vào kỷ nguyên số với những cơ hội và thách thức đan xen, sứ mệnh ấy không thay đổi. Điều quan trọng nhất là mỗi nhà báo phải không ngừng rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp, nâng cao trình độ chuyên môn, làm chủ công nghệ và luôn đặt lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân lên trên hết. Đó chính là con đường để Báo chí Cách mạng Việt Nam tiếp tục phát triển, giữ vững niềm tin của công chúng và đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc trong thời đại mới.