Chiều ngày 8/1, HAGL Agrico (HNG) tổ chức đại hội cổ đông bất thường, thông qua ý kiến cổ đông về việc ứng cử của các thành viên từ Thaco, cũng như kế hoạch tìm kiếm đối tác chiến lược để hoán đổi nợ, đồng thời huy động thêm vốn cho hoạt động kinh doanh thời gian tới.

Trong đó, Chủ tịch THACO - ông Trần Bá Dương ứng cử vị trí Chủ tịch HĐQT HAGL Agrico. Ông Dương hiện nắm giữ gần 51 triệu đơn vị, tổng số nhóm THACO hơn 423 triệu cổ phần - tương đương 32,59% vốn.

"Đã có thời, tôi là người nợ nhiều nhất nước"

Ông Đoàn Nguyên Đức thừa nhận ông đã luôn cảm thấy ghét bỏ Agrico, vì chính Agrico khiến ông trở thành “người nợ nhiều nhất Việt Nam” và luôn bị chất vấn, chỉ trích rất nhiều trong mỗi đợt ĐHCĐ của HAGL trong suốt vài năm gần đây.

"Hồi xưa, HAGL là tập đoàn chỉ đầu tư vào một lĩnh vực là bất động sản tập trung tại TP. HCM và là một doanh nghiệp dẫn đầu ngành. Sau đó, HAGL chuyển sang đầu tư nông nghiệp và bị lỗ. Chúng tôi ngày càng khó khăn và suýt phá sản vào năm 2016.

Lúc bắt đầu nhảy vào nông nghiệp, HAGL quyết định tập trung vào cây cao su. Lúc đó, cây cao su còn được gọi là “vàng trắng”.

Cách đây 3, 4 hoặc 5 năm, ngồi đâu, tôi cũng thấy nợ nần và bị mọi người nói xấu đủ kiểu. Nói thật với các bạn, lúc đó tôi là người nợ nhiều nhất nước. Khi tôi ra đường, ai chê bai hay nói gì khó nghe cũng phải làm thinh.

ông Đoàn Nguyên Đức

HAGL đã đi một chặng đường dài, trồng cao su từ năm 2008 đến 2012 – 2013 mới bắt đầu khai thác. Lúc mới đầu tư vào cây cao su, mủ của nó có giá từ 3.000-5.000 USD/tấn – nếu theo đúng kế hoạch, tới lúc thu hoạch theo mức giá này, HAGL sẽ lời từ 200 đến 300 triệu USD/năm. Nhưng, không may cho HAGL, tới lúc chúng tôi thu hoạch, có lúc mủ cao su chỉ còn 1.100 USD/tấn và bị lỗ", ông Đoàn Nguyên Đức chia sẻ nguyên do khiến Agrico trở thành ‘con nợ’ kinh niên.

Cũng theo ông Đoàn Nguyên Đức, tại thời điểm 2016, nếu Chính phủ không ra tay "cứu", nhiều khả năng bây giờ sẽ không còn tập đoàn HAGL nữa. Nhà nước đã giao cho BIDV nhiệm vụ là phải đứng ra tái cấu trúc nợ và kéo dài thời gian trả các khoảng vay ra thêm 5 năm cho HAGL; không chỉ với các khoản vay từ BIDV mà còn từ các ngân hàng khác.

"Cách đây 3, 4 hoặc 5 năm, ngồi đâu, tôi cũng thấy nợ nần và bị mọi người nói xấu đủ kiểu. Nói thật với các bạn, lúc đó tôi là người nợ nhiều nhất nước. Khi tôi ra đường, ai chê bai hay nói gì khó nghe cũng phải làm thinh. Năm 2018, HAGL không còn tiền và nợ đầm đìa, thậm chí tiền trả lương cũng không có. Vậy phải làm sao đây?”, ông Đức bộc bạch.

 “Chúng tôi đã bỏ vào đây 40.000 tỷ. Như thế chúng tôi phải làm"

Hai nhân sự mới được bầu thay thế làm thành viên HĐQT HAGL Agrico là tỷ phú Trần Bá Dương và ông Trần Bảo Sơn, đều đại diện phần vốn của Thaco. Ông Trần Bảo Sơn cũng đang là Phó tổng giám đốc HAGL Agrico.

HĐQT HAGL Agrico đồng thời bầu ông Trần Bá Dương làm Chủ tịch. Bầu Đức sẽ giữ vị trí Phó chủ tịch. Bầu Đức cho biết, sau khi không còn là cổ đông lớn và nắm cán tại HNG, sẽ ưu tiên tập trung cho HAG vì HAG của bầu Đức hiện cũng đang rất khó khăn.

Như vậy, sau hơn 2 năm đầu tư chiến lược vào HAGL Agrico từ tháng 8/2018, Chủ tịch HĐQT Thaco Trần Bá Dương chính thức trở thành ông chủ công ty nông nghiệp này thay bầu Đức. HĐQT mới của HAGL Agrico gồm 5 nhân sự bao gồm 3 người đại diện nhóm cổ đông Thaco và 2 nhân sự đại diện phần vốn của Hoàng Anh Gia Lai.

Phát biểu tại đại hội đồng cổ đông chiều ngày 8/1, bầu Đức nói: "HNG thu khoảng 9.000 tỷ bán công ty thời gian qua. Cộng phát hành 7.000 tỷ trong đó hơn 5.000 tỷ hoán đổi nợ. Còn lại là bổ sung vốn. Tổng hết là 16.000 tỷ, như vậy sau khi làm hết hành động này sẽ giải quyết hết được nợ.

Diện tích đất còn 35.000ha, khi không còn nợ và có tiền đầu tư, thì rất tốt. Theo đó, tôi chấp nhận phát hành, giá 10.000 đồng/cp. Giá này nhiều người nói rẻ, nhưng với tôi giá nào không quan trọng, quan trọng là HNG sẽ tốt lên. Tôi thấy kế hoạch này rất ổn.

Sắp tới đây, HNG cũng bầu ông Dương làm chủ tịch, sẽ "cầm lái" thay tôi. Thực ra điều này hợp lý, ông Dương cái gì cũng có lợi thế hơn.

Các cổ đông nên ủng hộ, tôi cũng là cổ đông lớn. Tôi hoàn toàn tán thành điều này".

ông Dương cho biết HNG hiện nợ HAG 2.200 tỷ, nợ Thadi (nay mà Thagrico, khoảng 5.700 tỷ), nợ ngân hàng, thậm chí nợ lương... khiến Công ty mất cân đối vốn. Sau khi bán luôn cả 4 công ty ở Tây Nguyên và Campuchia, HNG còn lại 27.000ha ở Lào và hơn 8.000ha chỗ khác. Và trong 35.000ha này hiện chỉ mới giải quyết trồng trọt đâu đó chưa đến một nửa . Chưa kể, số diện tích đã giải quyết được này cũng cần tiếp tục cải tạo, cụ thể là bổ sung phân hữu cơ. Song song, số tiền thu về sắp tới HNG cũng sẽ tiếp tục xử lý, chuyển đổi sử dụng đất tại một số diện tích cọ dầu, và cao su.

Như vậy, kế hoạch mới này thì không chỉ trả nợ, mà HNG còn tiền để tiếp tục đầu tư. Trong đó, HNG tập trung đất tại một số vùng, hạn chế đi xa mất thời gian chi phí và khó cơ giới hoá.

Có lẽ, với ông Đoàn Nguyên Đức, thì Agrico là một ‘đứa con’ được ông đặt rất nhiều kỳ vọng – như trở thành doanh nghiệp nông nghiệp đầu ngành của Việt Nam và cả Đông Nam Á, nhưng đáng tiếc ông lại không gặp thời và đủ tài lực để đưa Agrico đến những mục tiêu mà ông mong muốn. "Gả bán" Agrico cho THACO, chính là ông Đoàn Nguyên Đức đã tìm một gia đình tốt hơn cho ‘đứa con’ của mình.

"Lúc gặp anh Dương, tôi bàn với anh Dương và anh Dương đồng ý đầu tư vào nông nghiệp. Tôi đã đưa anh Dương sang Lào và Campuchia, sau đó, 2 anh em trao đổi thêm 1 hoặc 2 lần nữa gì đó, rồi 2 anh em thống nhất cùng đầu tư.

Lúc anh Dương nhìn thấy vùng nguyên liệu của HAGL Agrico tại Myanmar - Lào - Campuchia, anh Dương cảm thấy rất ấn tượng. Tôi cũng muốn tự hào chia sẻ, tại thời điểm đó, HAGL Agrico đang sở hữu khối tài sản mà hiếm có doanh nghiệp Việt Nam nào có được. Lớn lắm chứ không phải nhỏ đâu!

Năm 2008, chúng tôi là doanh nghiệp đầu tiên dám làm nông nghiệp quy mô lớn và đã đổ rất nhiều tiền – khoảng 2 tỷ USD, cũng như gầy dựng được một vùng nuôi trồng vô cùng rộng lớn", Chủ tịch HAGL hồi tưởng.

“Chúng tôi đã bỏ vào đây 40.000 tỷ. Như thế chúng tôi phải làm, không còn cách nào khác!”, ông Dương nói.

Ông Dương cũng khẳng định sẽ không bán cho cổ đông ngoại nào theo như lời đồn. Nhận lại HNG, ông Dương khẳng định sẽ phát triển bằng được nông nghiệp công nghệ cao. Bởi, vốn nhiều và cả danh dự của mình ông Dương nhấn mạnh đã gắn liền với kế hoạch này.

Chia sẻ bên lề Đại hội, ông Đoàn Nguyên Đức thẳng thắn: "Trong kinh doanh, đừng ai nói trước sẽ thắng!"

"Lúc cao su 6.000 USD/tấn, mình làm là đúng. Ai cũng muốn làm nhưng không được. Khi giá xuống 1.100 USD/tấn thì chịu. Trong kinh doanh, đừng ai nói trước sẽ thắng!", bầu Đức tâm sự.

"Mục tiêu bây giờ là trả hết nợ tại HAG, hiện còn khoảng 8.000 tỷ đồng. 2 năm qua HNG đã trả nợ khủng khiếp từ mức ban đầu lên đến 28.000 tỷ", bầu Đức chia sẻ. 

Khi được hỏi HAG về sau còn lại gì, bầu Đức cho rằng còn lại đội bóng!