Nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế kinh tế biển và nâng cao sức cạnh tranh của điểm đến, ngày 30/10, UBND tỉnh Khánh Hòa phối hợp với Cục Du lịch quốc gia Việt Nam tổ chức Hội thảo quốc tế phát triển du lịch tàu biển, với sự tham dự của trên 300 đại biểu là lãnh đạo ngành du lịch, các chuyên gia, nhà khoa học trong nước và quốc tế, đại diện hãng tàu biển, doanh nghiệp cảng biển và lữ hành.

Hội thảo tập trung đánh giá thực trạng, trao đổi kinh nghiệm quốc tế và đề xuất các giải pháp chiến lược nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn, hoàn thiện hạ tầng, đa dạng hóa sản phẩm và tăng cường kết nối thị trường, từng bước đưa du lịch tàu biển trở thành động lực tăng trưởng quan trọng của ngành du lịch Khánh Hòa.

Khai thác lợi thế, tháo gỡ điểm nghẽn

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Nguyễn Long Biên- Phó Chủ tịch Thừng trực UBND tỉnh Khánh Hòa nhấn mạnh: “ Phát triển du lịch tàu biển có ý nghĩa quan trọng trong chiến lược xây dựng Khánh Hòa trở thành trung tâm du lịch quốc gia và quốc tế, góp phần đưa du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn.

Tỉnh sẽ tập trung triển khai một số định hướng trọng tâm: Hoàn thiện quy hoạch, đầu tư hạ tầng cảng biển, nhà ga hành khách, bến du thuyền và giao thông kết nối các khu, điểm du lịch; tăng cường hợp tác trực tiếp với các hãng tàu biển quốc tế, đơn vị khai thác cảng và đại lý hàng hải; tìm hiểu nhu cầu, tiêu chuẩn khai thác, kế hoạch hành trình của các hãng tàu để có phương án xúc tiến phù hợp; đa dạng hóa sản phẩm du lịch trên bờ; phát huy giá trị cảnh quan biển, đảo, di sản văn hóa, ẩm thực, làng nghề; phát triển các chương trình trải nghiệm chuyên sâu, dịch vụ mua sắm và giải trí về đêm phục vụ khách lưu trú qua đêm.

Cùng với đó, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính; nâng cao chất lượng đón tiếp, bảo đảm an ninh, an toàn; tăng cường liên kết với các địa phương trong cả nước, hình thành các tuyến, hành trình liên vùng, liên cảng; mở rộng hợp tác với các tổ chức, hiệp hội du lịch tàu biển quốc tế.”

Với lợi thế về vịnh, biển đảo, cảnh quan thiên nhiên, các giá trị văn hóa – lịch sử cùng hệ thống dịch vụ nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí, Khánh Hòa có nhiều điều kiện để phát triển sản phẩm du lịch phục vụ khách tàu biển. Cùng với Cảng quốc tế Cam Ranh và Bến du thuyền Ana Marina Nha Trang, tỉnh có cơ sở để mở rộng kết nối các tuyến du lịch hàng hải trong nước và quốc tế.

Tuy nhiên, để trở thành điểm đến được các hãng tàu quốc tế lựa chọn thường xuyên, Khánh Hòa cần đáp ứng đồng bộ các yêu cầu về hạ tầng tiếp nhận tàu, tổ chức đón trả khách, dịch vụ vận chuyển, tham quan và các sản phẩm trải nghiệm đặc sắc. Đây không chỉ là bài toán về năng lực cảng biển mà còn đòi hỏi sự phối hợp giữa các ngành, địa phương và doanh nghiệp trong toàn bộ chuỗi cung ứng dịch vụ.

Tỉnh xác định các nhóm giải pháp trọng tâm gồm tăng cường kết nối với hãng tàu quốc tế; nâng cấp hạ tầng và năng lực đón khách; đa dạng hóa sản phẩm du lịch trên bờ; cải cách thủ tục, chuẩn hóa dịch vụ; thúc đẩy liên kết liên vùng và phát triển các hành trình tàu biển có sức cạnh tranh.

Gia tăng giá trị trong chuỗi du lịch tàu biển

Phát biểu tại hội thảo, ông Hà Văn Siêu- Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Du lịch Việt Nam cho rằng, du lịch tàu biển là lĩnh vực giao thoa giữa kinh tế biển, vận tải quốc tế, dịch vụ du lịch, văn hóa và thương mại. Vì vậy, Việt Nam không chỉ cần thu hút thêm các chuyến tàu mà còn phải tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị du lịch tàu biển quốc tế, gia tăng hiệu quả kinh tế từ mỗi lượt khách.

Trong 9 tháng năm 2026, Việt Nam đón 243.000 lượt khách quốc tế nhập cảnh bằng đường biển, tăng gần 28% so với cùng kỳ năm trước. Riêng Khánh Hòa đón 39 chuyến tàu biển quốc tế với hơn 62.363 du khách quốc tế và dự kiến từ nay đến cuối năm đón thêm 16 chuyến tàu biển quốc tế nữa.

Những con số này cho thấy tiềm năng thị trường vẫn còn lớn, đồng thời đặt ra yêu cầu phải nâng cao tính ổn định và sức cạnh tranh của điểm đến. Theo đồng chí Hà Văn Siêu, Khánh Hòa cần phát triển hệ sinh thái dịch vụ liên hoàn gắn với cảng biển; tăng cường phối hợp liên ngành, đơn giản hóa thủ tục; xây dựng các sản phẩm trải nghiệm văn hóa bản địa đặc sắc gắn với ẩm thực, nghỉ dưỡng và mua sắm; chủ động kết nối với hãng tàu quốc tế, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và năng lực quản trị điểm đến.

Tại hội thảo, TS. Alexander H. Kaufman- Cố vấn cấp cao (Senior Advisor) tại Global Standards (Asia) cũng khẳng định: Xanh hóa cảng du thuyền không chỉ dừng lại ở việc cải thiện cảnh quan hay đầu tư trang thiết bị hiện đại, mà còn đòi hỏi một hệ thống tiêu chuẩn và cơ chế đánh giá hiệu quả môi trường rõ ràng. Các vấn đề như kiểm soát phát thải, sử dụng năng lượng hiệu quả, quản lý chất thải, bảo vệ hệ sinh thái biển và nâng cao trách nhiệm của đơn vị vận hành trong khuôn khổ quản lý đồng bộ.

Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, chứng nhận và đánh giá môi trường có thể nâng cao niềm tin của nhà đầu tư, đối tác. Tuy nhiên, việc áp dụng tiêu chuẩn cần tính đến điều kiện thực tế của từng cảng, tránh chạy theo chứng nhận hình thức mà thiếu những thay đổi có thể đo lường trong hoạt động vận hành.

Đối với Khánh Hòa, định hướng xanh hóa hạ tầng cảng và bến du thuyền cần được xem xét trong mối liên hệ với chiến lược phát triển du lịch tàu biển quốc tế.

Đáng chú ý, tỉnh cần nghiên cứu mô hình kết hợp hàng không – tàu biển, phát triển các chương trình du lịch trước và sau chuyến tàu, từng bước hướng tới mục tiêu trở thành cảng khởi hành và kết thúc hành trình quốc tế.

Theo đó, hiệu quả phát triển không chỉ được đo bằng số chuyến tàu hay lượng khách cập cảng mà còn ở mức chi tiêu, thời gian lưu trú và chất lượng trải nghiệm của du khách. Việc từng bước hoàn thiện tiêu chí quản lý, nâng cao chất lượng vận hành và tăng cường kết nối với các chuẩn mực quốc tế, Khánh Hòa nâng cao năng lực cạnh tranh, xây dựng du lịch biển chuyên nghiệp.

Diễn đàn hội thảo không chỉ dừng ở các tham luận của nhiều chuyên gia, nhà khoa học, đại diện hãng tàu biển và doanh nghiệp lữ hành. Nhiều nội dung về xu hướng thị trường, giải pháp thu hút khách, phát triển hệ sinh thái cảng biển, xanh hóa cảng du thuyền và nâng cao hiệu quả khai thác Cảng quốc tế Cam Ranh đã được phân tích, đề xuất giải pháp.

Đặc biệt, tại phiên đối thoại, nhiều ý kiến đề xuất tăng cường đầu tư hạ tầng cảng biển chuyên dụng có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải lớn; xây dựng nhà ga hành khách, bến du thuyền; nâng cấp hạ tầng kết nối và cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho du khách.

Bên cạnh đó, các đại biểu còn tập trung vào giải pháp nâng cao trải nghiệm du khách từ khi tàu cập cảng, làm thủ tục, tham quan đến mua sắm, thưởng thức ẩm thực và sử dụng các dịch vụ du lịch. Việc liên kết chặt chẽ giữa cảng biển, hãng tàu, doanh nghiệp lữ hành và các đơn vị cung ứng dịch vụ được xác định là yếu tố quan trọng để hình thành chuỗi sản phẩm đồng bộ, nâng cao giá trị chi tiêu và sức hấp dẫn của điểm đến.