Tham dự chương trình, về phía Trung ương Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam có ông Hoàng Bình Quân, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Trưởng Ban Đối ngoại Trung ương, Chủ tịch danh dự Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam; ông Nguyễn Hồng Phong, Phó Chủ tịch Hội.

Về phía tỉnh Thanh Hoá có ông Nguyễn Văn Thi, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Thanh Hóa; lãnh đạo các sở, ngành, đại diện Ủy ban MTTQ, Tỉnh đoàn.

Cùng dự còn có khoảng 200 đại biểu đại diện lãnh đạo Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Thanh Hóa, VCCI Thanh Hóa - Ninh Bình, các hiệp hội doanh nhân, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa và các doanh nhân, doanh nghiệp trong khu vực Bắc Trung Bộ (Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Thành phố Huế) và ở một số địa phương lân cận.

Phiên đối thoại tại khu vực Bắc Trung Bộ là một trong những hoạt động trọng điểm thuộc chuỗi sự kiện Diễn đàn Kinh tế Tư nhân Việt Nam 2025 do Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam chủ trì, với chủ đề xuyên suốt “Khai phóng tiềm năng – Kiến tạo tương lai Việt”. Diễn đàn được thiết kế nhằm xây dựng cơ chế đối thoại thực chất giữa khu vực kinh tế tư nhân và các cấp chính quyền, qua đó tháo gỡ điểm nghẽn, hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển bền vững.

Tiềm năng lớn nhưng còn nhiều thách thức cho khu vực tư nhân phát triển

Khu vực Bắc Trung Bộ, bao gồm các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị và thành phố Huế, được đánh giá là khu vực giàu tiềm năng phát triển công nghiệp, kinh tế biển, du lịch và nông nghiệp công nghệ cao. Tuy nhiên, khu vực này vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức như hạn chế trong hạ tầng liên kết vùng, chất lượng nguồn nhân lực, tiếp cận đất đai và năng lực nội tại còn yếu của phần lớn doanh nghiệp địa phương.

Trong bối cảnh Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân đang được triển khai quyết liệt, phiên đối thoại tập trung thảo luận các vấn đề trọng tâm: liên kết vùng và đầu tư hạ tầng chiến lược; cải cách thủ tục đầu tư và đất đai; chuyển đổi xanh trong nông nghiệp, công nghiệp và du lịch; phát triển kinh tế biển; thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp địa phương.

Phát biểu tại diễn đàn, ông Nguyễn Hồng Phong, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam cho biết, khu vực Bắc Trung Bộ có nhiều lợi thế về vị trí địa lý, hạ tầng cảng biển, sân bay, khu kinh tế ven biển, cùng lực lượng lao động trẻ dồi dào. Tuy nhiên, những rào cản cũ như liên kết vùng lỏng lẻo, doanh nghiệp nhỏ chiếm tỉ trọng lớn, thiếu doanh nghiệp đầu đàn, thủ tục đất đai phức tạp, tiếp cận tín dụng và nhân lực chất lượng cao còn hạn chế vẫn đang kìm hãm sự phát triển.

Từ thực tiễn trên, ông Phong nêu ra nhiều câu hỏi trọng tâm: “Làm sao để vùng Bắc Trung Bộ có thể thu hút được các dự án đầu tư chất lượng cao trong các ngành kinh tế mới? Làm sao để chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa thực sự đi vào thực tế? Làm sao để các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tại địa phương đào tạo được đội ngũ đáp ứng nhu cầu thị trường? Làm sao để người trẻ khởi nghiệp tại quê hương không phải rời đi?”.

Theo ông Phong, câu trả lời không chỉ đến từ chủ trương ở Trung ương, mà còn phụ thuộc vào quyết tâm cải cách và năng lực hành động cụ thể của từng địa phương. “Khi chính quyền đồng hành cùng doanh nghiệp bằng những hành động cụ thể, hạ tầng được đầu tư có trọng tâm, liên kết vùng trở nên thực chất và cộng đồng doanh nghiệp được tạo điều kiện phát huy vai trò chủ thể - khi đó, Bắc Trung Bộ sẽ có cơ hội bứt phá, vươn lên thành vùng động lực phát triển chủ lực mới trên bản đồ phát triển quốc gia” - ông Phong khẳng định.

Nhiều kiến nghị cụ thể

Tại phiên đối thoại, đã có 4 tham luận & gần 20 ý kiến được gửi tới chủ tọa, trong đó 10 ý kiến phát biểu trực tiếp tại phiên đối thoại.

Theo ông Nguyễn Xuân Hưng, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Thanh Hóa, Giám đốc Công ty cổ phần Xây dựng và Thương mại Xuân Hưng thẳng thắn, khu vực kinh tế tư nhân tại cụm Bắc Trung Bộ vẫn còn không ít khó khăn. Quy mô doanh nghiệp còn nhỏ, sức cạnh tranh chưa cao. Doanh nghiệp vẫn còn thiếu nguồn vốn dài hạn và nguồn nhân lực chất lượng cao... Điều này đang hạn chế mong muốn lớn lên của các doanh nghiệp.

Nhưng điều mà Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Thanh Hóa nhắc đến là những hạn chế trong liên kết của các địa phương trong vùng. Một phần có nguyên nhân từ các doanh nghiệp, nhưng phần nhiều, theo ông Hưng, hành lang pháp lý và chính sách hỗ trợ còn thiếu đồng bộ giữa các địa phương, chính sách liên kết vùng trong chiến lược phát triển kinh tế tư nhân chưa rõ nét.

Sự chưa rõ nét này đã được các Hội Doanh nhân trẻ các tỉnh trong khu vực cùng khắc họa. Ông Phan Văn Chiều, Tổng Thư ký Hội Doanh nhân trẻ Hà Tĩnh, Giám đốc Công ty Luật TNHH Hà Châu cho rằng, các tỉnh Bắc Trung Bộ hiện vẫn phát triển theo hướng cục bộ, thiếu sự phối hợp chặt chẽ trong quy hoạch, phát triển hạ tầng và thu hút đầu tư. Thiếu một cơ chế điều phối phát triển vùng Bắc Trung Bộ đủ mạnh mẽ, có thẩm quyền rõ ràng, ngân sách phù hợp và đội ngũ chuyên trách để điều phối các hoạt động quy hoạch, đầu tư hạ tầng và phát triển kinh tế xã hội giữa các tỉnh. “Các địa phương trong vùng cần tăng cường chia sẻ dữ liệu, thông tin quy hoạch và chủ động phối hợp trong việc phát triển hệ thống logistics liên vùng”, ông Chiều kiến nghị.

Còn bà Lê Thị Huyền Nhung, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Nghệ An, Giám đốc Công ty CP Dịch vụ Bảo vệ - Vệ sỹ Nhật Hoàng kiến nghị sửa đổi các văn bản không còn phù hợp, hướng dẫn mới về mô hình sản xuất nhỏ ngoài khu công nghiệp.

"Nghệ An có thể thí điểm cơ chế sandbox có kiểm soát cho các start-up trong lĩnh vực edtech (công nghệ giáo dục), agritech (công nghệ nông nghiệp) và kinh tế tuần hoàn. Mô hình sẽ được thử nghiệm trong khu công nghiệp hoặc vùng nông nghiệp ứng dụng cao, với thời gian 12 đến 36 tháng và tiêu chí tham gia rõ ràng", bà Nhung nói, đồng thời đề xuất thành lập trung tâm khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của tỉnh, vừa là đầu mối tiếp nhận, giải đáp pháp lý, vừa giám sát hiệu quả mô hình sandbox.

Bên cạnh đó, theo ông Phan Thế Trụ, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Thành phố Huế, Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất - Thương mại Kim Hùng, việc xây dựng cơ chế hỗ trợ liên kết vùng, khuyến khích hợp tác giữa doanh nghiệp các tỉnh thành trong khu vực kinh tế trọng điểm miền Trung, bao gồm chia sẻ dữ liệu, ưu đãi logistics và xúc tiến thương mại liên vùng cũng cần được các cấp chính quyền quan tâm.

"Chính quyền cần có cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân nâng cao năng lực chuyển đổi số và phát triển bền vững, bằng cách xây dựng các chương trình huấn luyện và kết nối chuyên gia ngay tại địa phương. Kiến nghị các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, tiểu khu công nghiệp, dành tối thiểu 20% quỹ đất sạch, đã giải phóng mặt bằng cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ, siêu nhỏ, để họ có cơ hội tiếp cận, đủ điều kiện đầu tư vào những nơi đó phù hợp với nguồn lực của doanh nghiệp..." - ông Trụ cho biết.

Một doanh nghiệp phản ánh, bản thân có 1 doanh nghiệp thành lập được 10 năm, cả 10 năm phải tiếp đoàn thanh tra thuế. Doanh nhân này cho rằng, việc thanh tra, kiểm tra thuế là cần thiết, nhưng thanh tra liên tục doanh nghiệp không vi phạm thì cần có quy chế, để tránh phiền hà cho doanh nghiệp. Ông đề nghị nếu thanh tra mà doanh nghiệp không vi phạm thì nên dãn thời gian thanh tra.

Một doanh nghiệp khác có kiến nghị về cơ chế, chính sách cho các doanh nghiệp sản xuất trong lĩnh vực nông nghiệp tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi. Nêu hiện trạng của doanh nghiệp mình, vị này cho biết, hiện đang vay vốn với lãi suất 12%/năm, tương đương với lãi suất tiêu dùng, chưa hấp dẫn doanh nghiệp vay vốn và gây nhiều khó khăn cho doanh nghiệp cần vốn.

Ngoài các vấn đề trên, chủ các doanh nghiệp còn phản ánh thực trạng doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ không thuộc diện được thuê đất tại các khu công nghiệp gây khó khăn về mặt bằng; khó tiếp cận vốn ngân hàng do các yêu cầu khắt khe về điều kiện vay; chi phí cho hệ thống phòng cháy chữa cháy quá lớn từ 800 triệu - 1 tỉ đồng cho một nhà kho rộng chỉ 800 m2...

Cũng tại diễn đàn, nhiều doanh nghiệp cũng nêu nhiều thực trạng vướng mắc hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp mình, liên quan nhiều đến các lĩnh vực như: thuế, đất đai, tiếp cận vốn, không gian đổi mới sáng tạo & cải cách thể chế; đồng thời kiến nghị nhiều nội dung cụ thể trong cải thiện hạ tầng vùng, thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ. Một số đại biểu nhấn mạnh việc cần thiết thiết lập Cổng dữ liệu kinh tế vùng, qua đó chia sẻ thông tin về quy hoạch, các dự án ưu tiên, nguồn vốn đầu tư và thị trường lao động, giúp doanh nghiệp hoạch định chiến lược trung dài hạn...

Chính quyền luôn đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển

Phát biểu tại phiên đối thoại, ông Nguyễn Văn Thi, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh Thanh Hóa nhấn mạnh: “Kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng. Nhà nước đã có nhiều chính sách hỗ trợ như ưu đãi về thuế, tín dụng, thuê đất... Tỉnh Thanh Hóa đặt mục tiêu đến năm 2030, khu vực tư nhân đóng góp từ 58% đến 62% GRDP”.

Ông Thi khẳng định, Thanh Hóa xác định doanh nghiệp là trung tâm phát triển kinh tế, trong đó đội ngũ doanh nhân trẻ là lực lượng tiên phong đổi mới mô hình tăng trưởng, ứng dụng công nghệ, khai thác lợi thế vùng miền. Ông kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp mạnh dạn góp ý, đề xuất sáng kiến và chủ động đổi mới, hướng đến phát triển bền vững và có trách nhiệm xã hội.

Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh cũng đề nghị các hiệp hội doanh nhân, doanh nghiệp trên địa bàn, trong đó có Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Thanh Hóa phát huy vai trò kết nối, hỗ trợ hội viên, tạo không gian đối thoại hiệu quả với chính quyền, thúc đẩy khởi nghiệp và lan tỏa tinh thần doanh nhân trẻ trong thế hệ mới. Đồng thời, ông cam kết chính quyền địa phương sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp, cải cách thủ tục hành chính, hỗ trợ tiếp cận đất đai, tín dụng và nguồn nhân lực.

Cũng tại phiên đối thoại, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh đã trực tiếp chia sẻ và giải đáp các ý kiến của doanh nghiệp nêu, đặc biệt chỉ đạo một số sở, ngành làm rõ, xử lý ngay một số khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp ngay trong tuần tới.

Phát biểu tại diễn đàn, ông Hoàng Bình Quân, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên trưởng Ban Đối ngoại Trung ương, Chủ tịch danh dự Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam cho rằng vòng đối thoại địa phương của Diễn đàn Kinh tế tư nhân là "đi khám bệnh để bốc thuốc chữa bệnh cho kinh tế tư nhân".

Theo ông Quân, kinh tế tư nhân từ chỗ được thừa nhận đến khuyến khích phát triển, rồi thành động lực và động lực quan trọng để phát triển, là thành phần tiên phong trong phát triển kinh tế quốc gia. Ông cho rằng phát triển kinh tế tư nhân phải tạo ra môi trường bình đẳng giữa các doanh nghiệp. Nếu xây dựng chính sách, cơ chế để thu hút doanh nghiệp lớn cũng phải tạo cơ chế cho doanh nghiệp nhỏ.

Theo dự kiến, các kiến nghị và sáng kiến được ghi nhận tại phiên đối thoại cụm Bắc Trung bộ sẽ được tổng hợp vào Tuyên bố chung & Sách trắng Kinh tế tư nhân Việt Nam 2025 và trình bày tại phiên toàn thể cấp bộ và cấp cao dự kiến tổ chức vào tháng 9 tới.