Sau nhiều mùa lễ hội trái cây, người dân cả nước và du khách gần xa biết nhiều hơn về vùng núi Khánh Sơn. Tháng 8 năm nay, Không gian Văn hóa – Chợ phiên với chủ đề “Mùa trái ngọt Đông Khánh Sơn” trở thành điểm hẹn lý tưởng, đón nhiều hơn những bước chân tìm về phố núi.

Không chỉ có trái cây, chợ phiên còn là nơi giới thiệu sản vật, văn hóa và những câu chuyện đời sống của vùng đất nên thơ, hiền hòa phía Tây Khánh Hòa. Mỗi loại trái cây, mỗi sản phẩm được đưa đến chợ không đơn thuần là hàng hóa, mà còn là một phần câu chuyện về vùng đất, về mùa vụ và sinh kế của người dân bản địa.

Đây chính là điều làm nên sự khác biệt của Khánh Sơn. Du khách không chỉ đến để thưởng thức trái cây tại vườn, tham quan những vườn sầu riêng, măng cụt, chôm chôm, quýt, bưởi, ổi, mía tím... hoặc tranh thủ mua thật nhiều về làm quà, vì chúng thơm ngon, đậm đà hơn những nơi khác, mà ở đây còn có những thú vui săn mây, tắm suối, ngắm thác Tà Gụ, thưởng ngoạn trên đỉnh đèo, ai cũng tò mò muốn khám phá về đất và người nơi đây.

Vì vậy, câu chuyện “mùa trái ngọt” nếu được kết nối với trải nghiệm sẽ có thể mở ra một hướng đi rộng hơn cho du lịch Khánh Sơn. Người lao động địa phương, người trồng cây, người bán hàng, homestay, người phục vụ du khách cùng hưởng lợi.

Nếu như trước đây, Khánh Sơn chỉ có 1-2 homestay, thì hiện tại riêng khu vực Đông Khánh Sơn đã có 11 homestay với 62 phòng, sức chứa khoảng 200 người. Trong đó có cơ sở do người Raglai làm chủ. Giờ đây, du khách không còn ngại mệt vì phải đi về trong ngày, với cự ly cách trung tâm Nha Trang hơn 80km và đường đèo dốc. Ở lại, du khách còn tha hồ chiêm ngưỡng không gian núi rừng thú vị này...

Có lẽ, đây cũng là một trong những lý do để chợ phiên tự tin trở thành không gian trải nghiệm, điểm gặp gỡ giữa người sản xuất với người tiêu dùng; giữa sản vật địa phương và nhu cầu thị trường; giữa câu chuyện nông nghiệp và du lịch, và là sinh kế của người dân.

Bà Nguyễn Thị Kim Loan – chủ homestay đầu tiên, cho biết: “8 năm trước, chỉ mỗi homestay nhà em, thú thật hơi đuối và tiếc nữa. Có khi, chủ và khách đều linh động chấp nhận điều kiện quá tải. Thế nhưng, vẫn còn bạn bè, người thân lên. Em rất áy náy vì không xoay sở được. Giờ thì rất nhiều homestay rồi, không sợ quá tải nữa. Nếu chỗ em full, em vẫn có thể liên hệ hoặc giới thiệu những homestay khác... Em lên đây lập nghiệp trên 10 năm và vui mừng vì Khánh Sơn thay đổi từng ngày”.

Homestay ở đây không chỉ giải quyết nhu cầu lưu trú, mà còn có thể trở thành một phần của trải nghiệm. Người đồng bào thiểu số bản địa đã và đang có nhiều hơn những cơ hội phát triển kinh tế gia đình, từng bước tham gia trực tiếp vào hoạt động đón khách và hưởng lợi từ du lịch.

Bà Mấu Thị Mộng Mơ - người Raglai, chủ một homestay mới, chia sẻ: “Qua các mùa lễ hội trái cây, khách lên đông không có chỗ ở, có nhiều người phải dựng lều tạm ngủ ngoài trời. Vì vậy, mình mới mạnh dạn xin làm homestay. Mình cũng học tập những người làm trước và làm phù hợp với điều kiện mình đang có, mang tính cách gia đình, sức chứa được 30 khách, góp phần cùng địa phương giải quyết bài toán chỗ ở cho khách lưu trú”.

Có thể nói, những gì vùng đất này có sẵn, từ sản vật, cảnh quan, đến văn hóa và đời sống cộng đồng, chợ phiên và những homestay giữa núi rừng, đang từng bước biến mùa trái ngọt thành lời mời gọi du khách, chính là nền tảng để hình thành sản phẩm du lịch mang dấu ấn riêng.

Vì vậy, “Mùa trái ngọt Đông Khánh Sơn” không chỉ kể câu chuyện về vương quốc trái cây. Nó còn kể câu chuyện về một vùng miền núi đang đưa những giá trị sẵn có của mình đến gần hơn với du khách và thị trường gần, xa. Và để niềm vui mùa màng nở rộ, lan tỏa trong mỗi gia đình, mỗi buôn làng trên vùng núi này.