3 nhóm hàng giảm giá và 8 nhóm hàng tăng giá

Tổng cục Thống kê cho biết, tình hình dịch Covid-19 cơ bản được kiểm soát, nhiều địa phương nới lỏng giãn cách giúp lưu thông, vận chuyển hàng hóa thuận lợi, nhu cầu tích trữ hàng tiêu dùng của người dân giảm. Đồng thời, nguồn cung hàng hóa được đảm bảo khiến giá lương thực, thực phẩm trong tháng giảm.

Nhu cầu sử dụng điện, nước sinh hoạt giảm khi thời tiết sang thu và giá thuê nhà tiếp tục xuống thấp nhằm hỗ trợ người dân gặp khó khăn trong đại dịch là các nguyên nhân chính làm chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10/2021 giảm 0,2% so với tháng trước, tăng 1,67% so với tháng 12/2020.

Trong 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng chính, có 3 nhóm giảm giá so với tháng trước, 8 nhóm tăng giá.Trong 3 nhóm hàng giảm giá là nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống giảm 1,28% so với tháng trước đã làm CPI chung giảm 0,43 điểm phần trăm. Do nguồn cung dồi dào khiến giá gạo và giá thịt lợn lần lượt giảm 0,25% và 9,38%.

Nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng tháng 10/2021 giảm 0,26% đã làm CPI chung giảm 0,05 điểm phần trăm, chủ yếu do giá tiền thuê nhà giảm để hỗ trợ người dân gặp khó khăn trong đại dịch Covid-19. Cùng với đó, giá điện sinh hoạt, nước sinh hoạt giảm do thời tiết sang thu nên nhu cầu sử dụng giảm so với tháng trước. Nhóm bưu chính viễn thông giảm 0,04%, tập trung giảm ở giá điện thoại di động và phụ kiện điện thoại di động đối với các mẫu hàng cũ.

Trong 8 nhóm hàng tăng giá, nhóm giao thông có mức tăng so với tháng trước cao nhất với 2,51% làm CPI chung tăng 0,24 điểm phần trăm do ảnh hưởng của các đợt điều chỉnh tăng giá xăng, dầu vào ngày 25/9, 11/10 và 26/10; trong đó, giá xăng A95 tăng 2.940 đồng/lít, giá xăng E5 tăng 2.970 đồng/lít, giá dầu diezen tăng 2.690 đồng/lít.

Nhóm giáo dục tháng 10/2021, tăng 0,25% so với tháng trước làm CPI chung tăng 0,02 điểm phần trăm; trong đó, dịch vụ giáo dục tăng 0,22% do một số địa phương tăng học phí mầm non, học phí đại học mặc dù có một số địa phương đã thực hiện miễn, giảm học phí năm học 2021-2022…

Các nhóm hàng có mức giá tháng 10/2021, tăng không đáng kể so với tháng trước là nhóm thiết bị và đồ dùng gia đình tăng 0,06% so với tháng trước. Nhóm văn hóa, giải trí và du lịch tăng 0,04%; nhóm thuốc và dịch vụ y tế tăng 0,02%, trong đó giá thuốc các loại tăng 0,09%. Ngoài ra, nhóm hàng hóa và dịch vụ khác tăng 0,12% do dịch vụ cắt tóc, gội đầu và vật dụng tang lễ, thờ cúng tăng.

Trong nước, chỉ số giá vàng tháng 10/2021 giảm 0,21% so với tháng trước; giảm 1,85% so với tháng 12/2020 và giảm 1,82% so với cùng kỳ năm 2020; bình quân 10 tháng năm 2021 tăng 10,39%. 

Cùng với đó, lượng dự trữ ngoại tệ của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam bảo đảm đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp nhập khẩu, giá USD bình quân trên thị trường tự do quanh mức 22.914 VND/USD. Trong bối cảnh dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, nhu cầu mua bán ngoại tệ hạn chế, chỉ số giá USD tháng 10/2021 giảm 0,06% so với tháng trước; giảm 1,2% so với tháng 12/2020 và giảm 1,48% so với cùng kỳ năm 2020; bình quân 10 tháng năm 2021 giảm 0,94%. 

Áp lực tăng giá cuối năm và lo ngại lạm phát năm 2022 

Ông Nguyễn Bích Lâm, nguyên Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê dự báo: Từ nay tới cuối năm, các yếu tố khiến CPI giảm trong thời kỳ giãn cách xã hội sẽ không còn, Các yếu tố này có thể làm cho CPI dùng của hai tháng cuối năm tăng cao so với mức tăng giá bình quân 10 tháng năm 2021. 

Còn đại diện Cục Quản lý giá, Bộ Tài chính, cho rằng: Một số nguyên nhân gây áp lực lên mặt bằng giá trong 2 tháng cuối năm như một số mặt hàng thiết yếu biến động tăng giá do chi phí nguyên liệu đầu vào, chi phí vận chuyển logistics tăng mạnh như: Thức ăn chăn nuôi, phân bón, vật liệu xây dựng; giá mặt hàng xăng dầu, LPG trong nước tăng do tác động tăng mạnh từ giá xăng dầu thế giới; giá gạo trong nước có xu hướng tăng theo giá gạo xuất khẩu trong một số thời điểm đầu năm; giá một số mặt hàng thực phẩm tăng cục bộ vào thời điểm ngày lễ, Tết theo quy luật nhưng sớm trở lại bình thường sau Tết.

Tuy nhiên trong bối cảnh dịch bệnh kéo dài, đời sống kinh tế của người dân rất khó khăn khiến tổng cầu nền kinh tế chưa hồi phục. Vì vậy, đại diện Bộ Tài chính dự báo: Lạm phát cho cả năm 2021 cơ bản được kiểm soát ở mức thấp, đảm bảo chỉ tiêu do Quốc hội đã đề ra. Theo đó, dự báo CPI bình quân năm 2021 so năm 2020 tăng khoảng 2,07 – 2,18%. CPI tháng 12/2021 so với tháng 12/2020 tăng khoảng 3,02 – 3,28%.

Theo đánh giá của Cục Quản lý giá (Bộ Tài chính), diễn biến khủng hoảng năng lượng toàn cầu chưa tạo áp lực lớn cho các tháng cuối năm 2021, nhưng sẽ tạo áp lực rõ ràng lên kinh tế Việt Nam trong các năm 2022 khi giá nguyên, nhiên vật liệu ở mức cao chịu ảnh hưởng từ giá thế giới; nhu cầu tiêu dùng theo quy luật tăng trong dịp Tết Nguyên đán cũng như tổng cầu nền kinh tế sẽ có những hồi phục khi dịch bệnh được kiểm soát.

Giá xăng dầu trên thế giới sẽ tiếp tục ở mức cao, không loại trừ khả năng tiếp tục tăng khi nhu cầu của các nước vẫn ở cao trong quá trình tái hồi phục kinh tế; giá một số mặt hàng nguyên liệu cho sản xuất kinh doanh tiếp tục ở mức cao như: Sắt thép, phân bón, thức ăn chăn nuôi do nhu cầu thế giới vẫn ở mức cao và nguồn cung chưa đáp ứng; giá gạo có thể tăng nhẹ trong các tháng cuối năm 2021 và đầu năm 2022; giá lợn hơi hiện ở mức rất thấp và dự báo khó có thể giảm sâu hơn...

Vì vậy CPI năm 2022 được một số chuyên gia kinh tế dự báo có thể vượt mức 4% nếu diễn biến chung trên thị trường thế giới có nhiều bất lợi trong trường hợp khủng hoảng năng lượng tiếp tục leo thang.