Đằng sau những con số xuất khẩu ấn tượng sang Mỹ, Nhật của doanh nhân Nguyễn Quang Duy -  Tổng Giám đốc DT Group là một câu chuyện khởi nghiệp bắt đầu từ sự tò mò, những thất bại cay đắng và một niềm tin kiên định vào giá trị của nông nghiệp tử tế.

Những bài học đắt giá từ “tờ giấy trắng”

Trước khi trở thành "ông chủ" của những cánh đồng rong nho bạt ngàn tại Khánh Hòa, ông Duy từng có thâm niên làm việc tại các tập đoàn lớn. Nhờ vậy, tư duy hệ thống và cách vận hành bài bản chính là hành trang quan trọng nhất khi ông quyết định rẽ hướng.

Cơ duyên đến rất tình cờ từ lời gợi mở của một người bạn làm ngành y về loại thực phẩm có tên "rong nho". Thời điểm đó, khái niệm thực dưỡng (Plant-based) hay siêu thực phẩm thực vật biển còn quá mới mẻ tại Việt Nam. Trong khi người Nhật đã sử dụng rong nho như một bí quyết cho sức khỏe từ nhiều năm trước thì tại các vùng biển duyên hải miền Trung, loại rong này vẫn còn là một ẩn số. Nhìn thấy tiềm năng từ những eo biển ấm, nước sâu và sạch của Khánh Hòa, Ninh Thuận, ông Duy quyết định dấn thân vào một lĩnh vực mà thị trường lúc bấy giờ hoàn toàn là một "tờ giấy trắng".

Khởi nghiệp nông nghiệp chưa bao giờ là dễ dàng, nhất là với một loại sinh vật nhạy cảm như rong nho Okinawa. Trong hai năm đầu tiên, ông Duy đối mặt với thực tế nghiệt ngã khi tỷ lệ thất bại lên tới 2/3. Giống rong mang từ Nhật về dù thích nghi được với nguồn nước nhưng lại không đạt chuẩn thương phẩm. Rong bị vỡ bọt nước, mất sắc tố diệp lục, mùi vị tanh nồng khiến người tiêu dùng lắc đầu từ chối.

"Rong nho lại có đặc thù riêng, nó nhạy cảm với từng độ nắng, nhiệt độ và độ mặn. Chỉ cần một trận mưa lớn làm ngọt hóa nước ao, hay một ngày nắng gắt quá nhiệt, cả tấn hàng có thể hư thối chỉ sau một đêm", ông Duy nhớ lại.

Thất bại không làm ông nản chí mà chỉ làm ông nhận ra rằng, đam mê là chưa đủ, nông nghiệp cần có sự can thiệp của khoa học chính xác. Ông bắt đầu tìm đến các giáo sư đầu ngành tại Trường Đại học Công nghệ Thực phẩm TP.HCM để cùng nghiên cứu. Họ cùng nhau ngồi lại, viết nên một bộ quy trình chuẩn riêng cho vùng biển Việt Nam. Từ việc hiệu chỉnh biên độ ánh sáng đến công nghệ lọc nước đa tầng, tất cả được chuẩn hóa để đảm bảo mỗi cọng rong khi thu hoạch đều đạt độ giòn, xanh và sạch nhất.

Chiến lược chế biến sâu - thoát bẫy "giá rẻ"

Một trong những tư duy khác biệt của ông Duy so với cách làm nông nghiệp truyền thống chính là tập trung vào giá trị gia tăng. Ông hiểu rằng nếu chỉ bán rong tươi, doanh nghiệp sẽ mãi loay hoay với bài toán "được mùa mất giá" và khó lòng vươn xa vì thời gian bảo quản ngắn.

DT Group đã tiên phong trong việc phát triển công nghệ tách nước độc quyền. Rong nho sau khi thu hoạch không đem đóng gói ngay mà được đưa vào các bể xi măng nuôi lại từ 5 đến 7 ngày trong môi trường nước biển xử lý bằng Ozone. Đây là giai đoạn để rong "tự chữa lành" các vết thương trong quá trình hái, trao đổi chất và đẩy hết tạp chất ra ngoài. Chỉ những cọng rong đạt chuẩn sau 6 bước phân loại khắt khe mới được đưa vào chế biến.

Từ một nguyên liệu thô ban đầu, DT Group đã tạo ra hơn 20 dòng sản phẩm nổi bật như: rong nho tách nước, snack rong nho, salad, các sản phẩm làm đẹp... Việc đa dạng hóa sản phẩm không chỉ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa lợi nhuận mà còn giúp rong nho Việt Nam bước chân vào những thị trường khó tính nhất như Mỹ, Canada, Hàn Quốc. Hiện nay, mỗi tháng DT Group xuất khẩu khoảng 30 tấn rong tươi và 40 tấn rong thành phẩm các loại, khẳng định vị thế của một thương hiệu Việt trên bản đồ thực dưỡng thế giới.

Nông nghiệp tử tế và khát vọng "Organic hóa" đại dương

Triết lý của ông Nguyễn Quang Duy rất đơn giản, doanh nghiệp làm về nông nghiệp muốn đi xa, phải đi cùng người nông dân. Tại vùng duyên hải miền Trung, ông đã bền bỉ thuyết phục ngư dân chuyển đổi từ mô hình nuôi tôm hùm, nuôi ốc nhiều rủi ro sang trồng rong nho sạch.

Thay vì mô hình thuận mua vừa bán đơn thuần, ông chọn cách ký hợp đồng bao tiêu, ứng trước vốn và chuyển giao toàn bộ quy trình kỹ thuật cho 80 hộ dân, với diện tích trồng lên tới 80 ha. Những ao nuôi tôm hùm thất bại trước đây nay trở thành những vùng nguyên liệu Organic trù phú. Ông đặt ra một mục tiêu rất cụ thể, mỗi hộ nông dân trong chuỗi liên kết phải có thu nhập từ 15 đến 18 triệu đồng/tháng. Khi đời sống người dân ổn định, họ mới có thể cùng doanh nghiệp tuân thủ những quy trình nghiêm ngặt để tạo ra sản phẩm sạch thực sự.

Chất lượng rong nho tách nước Okinawa của DT Group đã được công nhận thông qua hàng loạt chứng nhận uy tín như ISO, HACCP, chứng nhận đạt tiêu chuẩn an toàn thực phẩm của FDA (Hoa Kỳ) và đạt sản phẩm OCOP 4 sao trong nước.

Sau 15 năm kiên trì, mục tiêu của doanh nhân Nguyễn Quang Duy đã vượt ra khỏi những con số doanh thu. Ông đang hướng tới việc định vị rong nho trở thành một "siêu thực phẩm" quốc gia, gắn liền với lối sống lành mạnh của cộng đồng những người tập Yoga, ăn chay và thực dưỡng.

Mỗi sản phẩm rong nho mang thương hiệu DT Group khi đến tay người tiêu dùng không chỉ đơn thuần là một món ăn xanh, mà là kết tinh của 15 năm tìm tòi, hiệu chỉnh từng độ nắng, giọt nước. Đó là câu chuyện của một doanh nhân khởi nghiệp bằng tư duy quản trị hiện đại nhưng giữ tâm thế của một người nông dân tử tế, luôn trăn trở để trả lại cho đại dương những giá trị bền vững nhất.

"Chúng tôi không chỉ bán một loại rong biển. Chúng tôi đang bán niềm tin về một nền nông nghiệp Việt Nam hiện đại, minh bạch và có thể cạnh tranh sòng phẳng với bất kỳ quốc gia nào trên thế giới", ông Duy tự tin khẳng định.

Hoa Đinh